SPF คืออะไร? เลือกครีมกันแดดอย่างไรให้เหมาะกับผิว

ใช้เวลาอ่านประมาณ ... นาที
SPF

SPF เป็นค่าที่หลายคนใช้เลือกครีมกันแดด แต่ตัวเลขสูงไม่ได้หมายความว่าปกป้องผิวได้นานตลอดวันครับ การเลือกกันแดดที่ดีควรดูทั้ง SPF, PA, เนื้อสัมผัส และกิจกรรมที่ต้องเจอแดด โดยเฉพาะในประเทศไทยที่มีแดดแรง บทความนี้จะช่วยให้เลือกกันแดดได้เหมาะกับผิวและใช้อย่างถูกต้อง

Insight Guide About SPF คืออะไร? เลือกครีมกันแดดอย่างไรให้เหมาะกับผิว

SPF คืออะไร?

SPF (Sun Protection Factor) คือค่าที่บอกระดับการปกป้องผิวจากรังสี UV ที่ทำให้เกิดผิวไหม้แดด โดยเกี่ยวข้องกับรังสี UVB เป็นหลัก ยิ่งค่า SPF สูง ปริมาณรังสีที่ผ่านเข้าสู่ผิวภายใต้เงื่อนไขการทดสอบก็ยิ่งลดลงครับ

อย่างไรก็ตาม SPF เพียงอย่างเดียวไม่ได้บอกระดับการป้องกัน UVA จึงควรเลือกกันแดดที่ระบุ Broad-Spectrum หรือมีค่า PA เพื่อให้ปกป้องผิวได้ครอบคลุมมากขึ้น

SPF 30 กับ SPF 50 ต่างกันอย่างไร?

ความแตกต่างอยู่ที่ระดับการกรองรังสี UVB ครับ เมื่อทากันแดดในปริมาณมาตรฐานที่ใช้ทดสอบ จะมีประสิทธิภาพโดยประมาณดังนี้

ค่า SPFกรองรังสี UVB โดยประมาณปริมาณ UVB ที่ผ่านถึงผิว
SPF 1593.3%6.7%
SPF 3096.7%3.3%
SPF 5098%2%

แม้ SPF 30 และ SPF 50 จะต่างกันเพียงประมาณ 1.3 จุดเปอร์เซ็นต์ในสัดส่วนรังสีที่กรองได้ แต่ SPF 50 ยอมให้ UVB ผ่านถึงผิวน้อยกว่าครับ

สำหรับใช้งานทั่วไป แนะนำ Broad-Spectrum SPF 30 ขึ้นไป ส่วนผู้ที่ต้องออกแดดจัดนาน ๆ อาจเลือก SPF 50 หรือ 50+ ร่วมกับการทาซ้ำอย่างเหมาะสม

ทั้งนี้ SPF 50 ไม่ได้หมายความว่าสามารถอยู่กลางแดดได้นาน 50 ชั่วโมงหรือไม่ต้องทาซ้ำครับ

UVA, UVB และ PA++++ คืออะไร?

  • UVA: เกี่ยวข้องกับผิวแก่ก่อนวัย ริ้วรอย และการเปลี่ยนแปลงของเม็ดสี สามารถผ่านกระจกหน้าต่างทั่วไปได้บางส่วน
  • UVB: เป็นสาเหตุสำคัญของผิวไหม้แดด และมีส่วนทำให้ผิวเสียหาย
  • PA: เป็นระบบบอกระดับการป้องกัน UVA โดยเครื่องหมายบวกมากขึ้นหมายถึงระดับการป้องกันที่สูงขึ้น
  • Broad-Spectrum: หมายถึงผลิตภัณฑ์ที่ป้องกันได้ทั้ง UVA และ UVB ตามเกณฑ์การทดสอบที่เกี่ยวข้อง

โดย PA++++ เป็นระดับการป้องกัน UVA สูงในระบบ PA ซึ่งอ้างอิงจากค่า UVA Protection Factor หรือ PPD ตั้งแต่ 16 ขึ้นไป

หากต้องการเข้าใจกลไกและผลกระทบของรังสีแต่ละชนิดเพิ่มเติม สามารถอ่านได้ที่ แสง UV คืออะไร? UVA และ UVB ต่างกันอย่างไร

Physical กับ Chemical Sunscreen ต่างกันอย่างไร?

ครีมกันแดดแบ่งตามสารกรองรังสี UV ได้เป็นสองกลุ่มหลัก โดยทั้งสองกลุ่มสามารถปกป้องผิวได้เมื่อเลือกผลิตภัณฑ์และใช้อย่างถูกต้องครับ

ประเภทส่วนประกอบตัวอย่างข้อควรรู้
Mineral / PhysicalZinc Oxide, Titanium Dioxideมักเหมาะกับผิวไวต่อการระคายเคือง แต่บางสูตรอาจทิ้งคราบขาว
Chemical / Organicสารกรอง UV เช่น Avobenzone และสารอื่นตามสูตรมีเนื้อสัมผัสให้เลือกหลากหลาย บางสูตรบางเบาและไม่ทิ้งคราบขาว

ความเข้าใจที่ว่า Physical Sunscreen ทำงานด้วยการสะท้อนแสงอย่างเดียวไม่ถูกต้องทั้งหมด เพราะสารกรองแสงแบบ Mineral ดูดซับรังสี UV เป็นหลัก และสะท้อนหรือกระเจิงบางส่วนด้วยครับ

การเลือกควรดูความสบายผิวและการระคายเคืองจริง ไม่จำเป็นต้องเลือก Chemical สำหรับผิวมัน หรือ Physical สำหรับผิวแพ้ง่ายทุกคนเสมอไป

เลือกครีมกันแดดให้เหมาะกับสภาพผิวอย่างไร?

สภาพผิวคุณสมบัติที่แนะนำ
ผิวมัน / เป็นสิวง่ายเนื้อ Fluid หรือ Gel ที่สบายผิว และระบุ Non-comedogenic
ผิวแห้งเนื้อ Cream หรือ Lotion ที่มีสารให้ความชุ่มชื้น
ผิวแพ้ง่ายสูตรปราศจากน้ำหอมและสารที่เคยกระตุ้นการระคายเคือง อาจพิจารณา Mineral Sunscreen
ผิวมีฝ้า / รอยดำBroad-Spectrum SPF 30+ และอาจเลือก Tinted Sunscreen ที่มี Iron Oxide

สำหรับคนที่ไม่ชอบกันแดดเหนียว หน้าวาว หรือเป็นคราบ ควรลองเนื้อสัมผัสก่อนซื้อ โดยเลือกสูตรที่สามารถทาได้ในปริมาณเพียงพอและใช้อย่างต่อเนื่องทุกวันครับ

ต้องทาครีมกันแดดปริมาณเท่าไหร่?

ค่า SPF บนฉลากวัดจากการทาผลิตภัณฑ์ในปริมาณมาตรฐานประมาณ 2 มิลลิกรัมต่อตารางเซนติเมตร หากทาน้อยกว่าปริมาณที่ทดสอบ การปกป้องที่ได้รับจริงอาจลดลง

วิธีที่นิยมใช้กะปริมาณคือการบีบครีมกันแดดเป็นแนวยาวบน นิ้วชี้และนิ้วกลาง แต่เป็นเพียงวิธีกะคร่าว ๆ เพราะขนาดปากหลอดและเนื้อผลิตภัณฑ์แตกต่างกัน รวมถึงใบหน้าและลำคอแต่ละคนมีพื้นที่ไม่เท่ากันครับ

ควรทาให้ทั่วใบหน้า หู คอ และบริเวณที่สัมผัสแดด อย่าลืมข้างจมูก กรอบหน้า และหลังหู

ครีมกันแดดต้องทาซ้ำทุกกี่ชั่วโมง?

American Academy of Dermatology แนะนำให้ ทาซ้ำประมาณทุก 2 ชั่วโมงเมื่ออยู่กลางแจ้ง และทาซ้ำหลังว่ายน้ำหรือเหงื่อออกมากตามคำแนะนำของผลิตภัณฑ์

สำหรับผู้ที่อยู่ในอาคารตลอดวันโดยแทบไม่สัมผัสแสงแดด อาจไม่จำเป็นต้องทาซ้ำถี่เท่าการอยู่กลางแจ้ง แต่ถ้าทำงานติดหน้าต่างหรือออกไปกลางแดดระหว่างวัน ควรประเมินการทาซ้ำตามการสัมผัสแสงจริงครับ

แม้ใช้สูตร Water Resistant ก็ยังต้องทาซ้ำ เพราะไม่มีกันแดดชนิดใดกันน้ำหรือกันเหงื่อได้ตลอดเวลา

หลังทำเลเซอร์ควรใช้ SPF เท่าไหร่?

หลังทำเลเซอร์หรือหัตถการบางชนิด ผิวอาจไวต่อการระคายเคืองและเสี่ยงเกิดรอยดำหลังการอักเสบ (Post-inflammatory Hyperpigmentation) ได้มากขึ้น

โดยทั่วไปควรใช้ Broad-Spectrum SPF 30 ขึ้นไป และเลือกสูตรอ่อนโยนตามคำแนะนำของแพทย์ แต่หากเพิ่งทำเลเซอร์ที่ทำให้ผิวเป็นแผลหรือต้องพักฟื้น ควรสอบถามแพทย์ว่าควรเริ่มทากันแดดเมื่อใด ไม่ควรทาผลิตภัณฑ์ทั่วไปลงบนแผลที่ยังไม่พร้อมครับ

สำหรับผู้ที่ทำ Sylfirm X Plus หรือหัตถการที่เกี่ยวข้องกับคุณภาพผิว ควรปฏิบัติตามคำแนะนำเฉพาะหลังทำและหลีกเลี่ยงแสงแดดจัดในช่วงฟื้นตัว

SPF ช่วยป้องกันฝ้าและจุดด่างดำได้ไหม?

การป้องกันแสงแดดเป็นส่วนสำคัญของการดูแลฝ้าและรอยดำ เพราะรังสี UV สามารถกระตุ้นการเปลี่ยนแปลงของเม็ดสี และทำให้รอยเดิมเข้มขึ้นได้ครับ

สำหรับผู้ที่มีฝ้า American Academy of Dermatology ยังแนะนำให้พิจารณา Tinted Sunscreen ที่มี Iron Oxide เพราะแสงที่มองเห็นได้ (Visible Light) โดยเฉพาะในผู้ที่มีสีผิวเข้ม อาจกระตุ้นให้ฝ้าและรอยดำเด่นขึ้นได้

สามารถอ่านสาเหตุและวิธีดูแลเพิ่มเติมได้ที่ ฝ้าเกิดจากอะไร และรักษาอย่างไร หรือ จุดด่างดำเกิดจากอะไร

ก่อนซื้อครีมกันแดดควรดูอะไรบ้าง?

  • SPF 30 ขึ้นไป สำหรับการปกป้องทั่วไป
  • Broad-Spectrum หรือค่า PA เพื่อดูการป้องกัน UVA
  • Water Resistant หากต้องเล่นกีฬา ว่ายน้ำ หรือเหงื่อออกมาก
  • เนื้อสัมผัส เลือกสูตรที่ใช้ในปริมาณเพียงพอได้จริง
  • ส่วนประกอบ หลีกเลี่ยงสารที่เคยทำให้ผิวแพ้หรือระคายเคือง
  • ฉลากและวันหมดอายุ ตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์ก่อนใช้

สรุป

SPF เป็นค่าที่บอกระดับการป้องกันผิวไหม้จากรังสี UV โดยเน้น UVB เป็นหลัก ส่วนการป้องกัน UVA ต้องพิจารณา Broad-Spectrum หรือค่า PA ร่วมด้วย

สำหรับประเทศไทย แนะนำให้เลือกกันแดด Broad-Spectrum SPF 30 ขึ้นไป โดยผู้ที่ต้องออกแดดจัดหรือทำกิจกรรมกลางแจ้งนาน ๆ อาจพิจารณา SPF 50+ และ Water Resistant เพิ่มเติม

แต่สิ่งสำคัญไม่แพ้ตัวเลขคือ การทาให้เพียงพอ ทาให้ทั่ว และทาซ้ำตามการสัมผัสแดด เพราะครีมกันแดดที่เหมาะที่สุดคือสูตรที่คุณใช้ได้อย่างสม่ำเสมอครับ

หากมีฝ้า รอยดำ หรือผิวระคายเคืองหลังหัตถการ สามารถปรึกษาแพทย์ที่ Smooth Clinic เพื่อเลือกแนวทางดูแลผิวและการป้องกันแดดที่เหมาะสมได้ครับ

โทร: 088-121-8888
LINE OA: @smoothclinic

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ SPF

SPF 50 ดีกว่า SPF 30 ไหม?

SPF 50 กรอง UVB ได้มากกว่า แต่ไม่ได้หมายความว่าทาแล้วไม่ต้องเติมกันแดดครับ ควรพิจารณาทั้งการป้องกัน UVA ปริมาณที่ทา และกิจกรรมที่ต้องเจอแดดร่วมด้วย

SPF 50 อยู่ได้กี่ชั่วโมง?

ตัวเลข SPF ไม่ใช่จำนวนชั่วโมงที่ปกป้องได้ เมื่ออยู่กลางแจ้งควรทาซ้ำประมาณทุก 2 ชั่วโมง และหลังว่ายน้ำหรือเหงื่อออกมากตามฉลากผลิตภัณฑ์

SPF 50 PA++++ หมายถึงอะไร?

SPF 50 บอกระดับการป้องกันผิวไหม้จาก UVB ส่วน PA++++ บอกระดับการป้องกัน UVA ที่สูงในระบบ PA ครับ

อยู่ในบ้านต้องทาครีมกันแดดไหม?

ขึ้นอยู่กับการสัมผัสแสง หากนั่งใกล้หน้าต่างที่มีแสงแดดส่องถึง ควรพิจารณาการป้องกัน UVA แต่ถ้าแทบไม่มีแสงแดดเข้าถึง ความจำเป็นในการทาซ้ำอาจน้อยกว่าการอยู่กลางแจ้งครับ

กันแดด Physical ดีกว่า Chemical ไหม?

ไม่มีชนิดใดดีที่สุดสำหรับทุกคน ทั้งสองประเภทสามารถป้องกัน UV ได้ดีหากมี SPF และ Broad-Spectrum เหมาะสม โดย Mineral Sunscreen อาจเหมาะกับผู้ที่ผิวไวต่อสารกรองแสงบางชนิด

ครีมกันแดดช่วยลดฝ้าได้ไหม?

ช่วยลดการกระตุ้นฝ้าจากแสงแดดและสนับสนุนการรักษา แต่ไม่ได้ทำให้ฝ้าทุกชนิดหายด้วยกันแดดเพียงอย่างเดียวครับ

เอกสารอ้างอิง

  1. American Academy of Dermatology (AAD). How to Apply Sunscreen.
  2. American Academy of Dermatology (AAD). How to Decode a Sunscreen Label.
  3. U.S. Food and Drug Administration (FDA). Questions and Answers About Sunscreen Labeling and SPF.
  4. DermNet. Sunscreens: A Complete Overview.
  5. American Academy of Dermatology (AAD). Melasma: Self-care and Sun Protection.
  6. Wanitphakdeedecha R, et al. The Use of Sunscreen Starting on the First Day After Ablative Fractional Skin Resurfacing. Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology. 2014.
Verify the accuracy by
Latest Article Update: 10/09/2026
Dr.Chaiwat Songsiriphan
Doctor of Medicine (M.D.), Chiang Mai University
Aesthetic & Skin | Medical ID. 48703
Blog

More Related Articles